Ngày 26/9, Viện Hỗ trợ Pháp lý và Bảo vệ môi trường – Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam tổ chức hội thảo chuyên đề “Cơ sở pháp lý, thực trạng và triển vọng phát triển bãi đỗ xe thông minh tích hợp trạm sạc điện tại Hà Nội với tầm nhìn 100 năm”. Các chuyên gia, nhà khoa học và đại diện doanh nghiệp tập trung trao đổi về bài toán giao thông tĩnh và yêu cầu mới đối với hạ tầng khi phương tiện sử dụng điện ngày càng phổ biến.
Hội thảo khoa học “Cơ sở pháp lý, thực trạng và triển vọng phát triển bãi đỗ xe thông minh tích hợp trạm sạc điện tại Hà Nội với tầm nhìn 100 năm”. (Nguồn: BTC)
Theo tài liệu tại hội thảo, Hà Nội hiện có dân số trên 8 triệu người, chưa kể khoảng 1,2 triệu người vãng lai thường xuyên sinh sống, làm việc và học tập. Số phương tiện giao thông đường bộ đạt khoảng 8 triệu chiếc, cùng khoảng 1,2 triệu phương tiện từ các tỉnh, thành khác hoạt động thường xuyên tại Thủ đô.
Trong giai đoạn 2019-2022, tốc độ tăng trưởng phương tiện bình quân đạt trên 10% đối với ô tô và trên 3% đối với xe máy. Trong khi đó, diện tích đất dành cho giao thông tĩnh mới đạt dưới 1%, thấp hơn so với chỉ tiêu quy hoạch 3-4% theo Quyết định số 1259/QĐ-TTg.
Diện tích bãi đỗ xe công cộng hiện chỉ đáp ứng khoảng 8-10% nhu cầu. Phần còn lại phải sử dụng đất trống, đất xen kẹt, lòng đường, vỉa hè hoặc các điểm trông giữ xe tự phát tại bệnh viện, trường học và khu chung cư. Theo Quyết định số 1218/QĐ-UBND, Hà Nội quy hoạch 1.620 điểm đỗ xe công cộng, song mới có 57 điểm đang khai thác và 66 điểm đang triển khai đầu tư.
Ông Nguyễn Hồng Quân, Nguyên UVTW Đảng, Nguyên Bộ trưởng Bộ Xây dựng phát biểu tại hội thảo. (Nguồn: BTC)
Từ thực trạng này, các đại biểu cho rằng phát triển bãi đỗ xe thông minh cần được đặt đồng thời trong quy hoạch giao thông tĩnh và lộ trình chuyển đổi phương tiện sử dụng điện, hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050.
Một mô hình được đề xuất là bãi đỗ nhiều tầng, gồm 3-6 tầng nổi kết hợp tầng hầm, tích hợp các cụm trạm sạc nhanh DC công suất 120-180 kW và điểm sạc AC 7-22 kW. Bãi đỗ có thể kết hợp dịch vụ chăm sóc xe tự động và không gian cây xanh cách ly.
Giải pháp tổ chức giao thông bên trong được đề xuất theo hướng tách riêng cổng vào và cổng ra, khoảng cách tối thiểu 25 m, bố trí làn đệm chờ xe dài 30 m có khả năng chứa 5-6 xe. Hệ thống nhận diện biển số tự động (ANPR) kết hợp thẻ RFID có thời gian xử lý dưới 1,5 giây mỗi xe. Thanh toán không dừng có thể thực hiện thông qua QR, ví điện tử và hệ thống iParking của thành phố.
Đối với khu vực sạc xe điện, vấn đề phòng cháy, chữa cháy được đặt ra do đặc thù của pin lithium-ion. Các giải pháp được đề xuất gồm bố trí trạm sạc cách khu đỗ xe sử dụng động cơ đốt trong tối thiểu 6 m, sử dụng vách ngăn chịu lửa E120 giữa các cụm trụ sạc, lắp camera nhiệt AI để cảnh báo sớm và liên động với hệ thống ngắt điện tự động dưới 0,5 giây khi phát hiện sự cố.
Ông Phan Xuân Dũng, Nguyên UVTW Đảng, Nguyên Chủ nhiệm Uỷ ban KHCN & MT của Quốc hội, Nguyên Chủ tịch Liên hiệp các KH & KT Việt Nam phát biểu tại hội thảo. (Nguồn: BTC)
Bên cạnh giải pháp kỹ thuật, các đại biểu cũng đề cập khoảng trống về quy chuẩn và kết nối hạ tầng. Hiện chưa có quy chuẩn kỹ thuật quốc gia riêng về an toàn phòng cháy, chữa cháy tại trạm sạc xe điện, cũng chưa có quy định tỷ lệ bắt buộc số ô đỗ phải tích hợp trụ sạc trong các bãi đỗ công cộng xây mới.
Đại diện Công ty TNHH MTV An Ninh Hạ Tầng Đô Thị đề xuất chuyển từ cách tiếp cận “bãi giữ xe” sang “hạ tầng giao thông thông minh” đa chức năng, có thể tích hợp đỗ xe, sạc điện, rửa xe tự động, dịch vụ đưa đón cư dân, không gian chờ và nền tảng quản lý số. Doanh nghiệp kiến nghị lựa chọn một số vị trí để thí điểm, đồng thời xây dựng cơ chế kết nối dữ liệu giữa các bãi đỗ với hệ thống giao thông thông minh của thành phố.
Ở góc độ năng lượng, đại diện Công ty Cổ phần Dầu khí Bách Khoa thông qua đơn vị thành viên Bachkhoa Solar cho rằng nhu cầu điện cho giao thông sẽ tăng khi số lượng phương tiện điện phát triển. Theo tính toán được dẫn từ Bộ Công Thương, nhu cầu điện cho giao thông đường bộ có thể tăng từ khoảng 652 triệu kWh hiện nay lên 3,1-5,6 tỷ kWh mỗi năm vào năm 2030 nếu số lượng xe điện đạt 1-1,6 triệu ô tô và 8-13 triệu xe máy.
Doanh nghiệp đề xuất tận dụng mái bãi đỗ để lắp đặt điện mặt trời kết hợp lưu trữ, đồng thời xây dựng bản đồ số về năng lực cấp điện và quỹ đất giao thông tĩnh. Một chương trình thí điểm có kiểm soát trong 12-18 tháng cũng được đề xuất trước khi xem xét nhân rộng.
Với tầm nhìn dài hạn, các ý kiến tại hội thảo cho rằng Hà Nội cần tính toán đồng thời quỹ đất, cấu trúc hạ tầng, khả năng mở rộng và năng lực cung cấp điện. Thiết bị, phần mềm và phương thức vận hành cũng cần có khả năng nâng cấp theo sự thay đổi của công nghệ và nhu cầu đô thị. Đây được xem là những yếu tố cần được tính đến khi giải bài toán giao thông tĩnh trong quá trình phát triển đô thị của Thủ đô.
Theo Minh Anh – Đời sống & Doanh nhân
Để lại một bình luận